Aad de Haas: Dame met hond

Een klein prentje van Aad de Haas, zo te zien een droge-naald-ets. Een dame met boa laat een hondje uit dat zijn behoefte doet. Of zij ook een plastic zakje bij zich heeft om de boel op te ruimen, lijkt mij niet waarschijnlijk, want dat was rond het midden van de vorige eeuw niet gebruikelijk, als ik mij goed herinner... Het formaat van de ets is 12,5x7,5 cm (hxb); signatuur en datering ontbreken.

Aad de Haas: staand naakt

Deze grote linosnede kruiste onlangs mijn pad en ik heb hem dankbaar in ontvangst genomen. Het is een posthume afdruk, gemaakt door Nel De Haas-Koekman, weduwe van de kunstenaar. De titel is uit mijn eigen koker, maar zal in werkelijkheid vrijwel zeker een andere zijn. Het formaat is fors: 45,5x31,5 cm (hxb). In de benedenmarge links het monogram ANH en rechts de vermelding "druk Nel de Haas".

Aad de Haas: "Haven"

Ook deze lino van Aad de Haas is afkomstig uit de posthuum uitgegeven map Een loflied voor een liefde uit 1981. Hoewel de titel daar niet direct op wijst, hebben we ook hier wellicht met een portret van Nel de Haas te maken. Het formaat is 15,5x10,7 cm (hxb). Rechtsonder bevindt zich de blindstempel met het monogram waarin de letters ANH gelezen kunnen worden (= Aad [en] Nel [de] Haas).

Aad de Haas: Grafstemming

Voor alle duidelijkheid: de titel heb ik zelf verzonnen. Op deze grote lino (27x26 cm, hxb) zien we een aantal mensen die duidelijk geen reden tot vrolijkheid hebben. De vrouw in het midden kijkt tamelijk verwijtend naar de man rechtsonder, die op zijn beurt ook iets bozigs in zijn blik heeft. Laat ik verder maar ophouden met "interpreteren". De prent is in de benedenmarge gesigneerd door de kunstenaar zelf en gedateerd "'62" met potlood.
Rectificatie/Aanvulling: inmiddels heb ik uit zeer betrouwbare bron vernomen, dat deze prent een autobiografisch karakter heeft: we zien de kunstenaar (rechtsonder) in de wachtruimte van de spoedeisende hulp van een ziekenhuis (waarschijnlijk het St. Jozefziekenhuis in Heerlen). De aanleiding van zijn aanwezigheid daar was een uitschieter met de linoguts, waardoor hij zijn linkerhand verwondde. De klachten van de overige afgebeelde personen zijn niet bekend...

Aad de Haas: Bruidspaar

Deze lino maakte De Haas, vrij kort vóór zijn plotselinge overlijden in maart 1972, voor een huwelijksaankondiging. Daar dit exemplaar is opgeplakt, is de tekst aan ommezijde tegen het licht weliswaar vaag zichtbaar, doch niet leesbaar; ik weet dan ook niet exact voor welk bruidspaar, al weet ik uit andere bron wel de familienaam van de bruidegom. We zien de echtelieden, die zich decent afwenden van de andere afgebeelde wezens, een serpent en twee cherubijntjes(?), die de jonggehuwden tot minder deugdzaam gedrag lijken te willen verleiden. In de benedenmarge staat met potlood geschreven: "Huwelijksaankondiging ontwerp Aad de Haas 1971" (het handschrift is niet van De Haas). De prent meet 22,5x34 cm (hxb).

Aad de Haas: Schilder en model

Deze lino komt uit de map Een loflied voor een liefde die in 1981 posthuum werd uitgegeven. De map bevatte 25 linoleumsneden van De Haas, gedrukt door zijn vrouw Nel. In de hier afgebeelde figuren herkennen we de beide echtelieden. De afmetingen van deze prent zijn 20,5x19 cm (hxb). Rechtsonder bevindt zich een blindstempeltje met het monogram ANH (Aad en Nel de Haas).

Aad de Haas: Portret Nel (2)

Een tweede portret, net niet ten voeten uit, van echtgenote Nel uit de serie Een loflied voor een liefde (1981). Deze is qua formaat wat groter dan nr. 1, nl. 36x20 cm (hxb).  Het volgnummer in de map is 12. De oorspronkelijke datering is mij niet bekend.

Aad de Haas: Portret Nel (1)

Een aandoenlijk portret van De Haas' vrouw Nel (Koekman). Deze afdruk is afkomstig uit de map Een loflied voor een liefde, die in 1981, postuum dus, werd uitgegeven. Het jaartal van de oorspronkelijke prent is mij niet bekend. De prenten voor deze map werden gedrukt door Nel, en voorzien van haar monogram en het volgnummer in de map, in blindstempel. Deze lino heeft volgnummer 1. De maten zijn bescheiden: 20x9 cm (hxb).

Aad de Haas: Wandelaar in nachtelijke stad

Een merkwaardige prent van De Haas, vind ik zelf. Een qua geslacht niet goed thuis te brengen figuur loopt ongekleed bij nacht (en ontij?) door een stad, en lijkt er flink de pas in te hebben. Naar de drijfveer van deze wandeling kunnen wij slechts gissen... De lino meet 31x24,5 cm (hxb) en is gesigneerd "druk Nel de Haas", want het is een postume afdruk. Datering ontbreekt.

Aad de Haas: Moeder en kind

Een lino waarop een (huilende) vrouw is afgebeeld bij een wieg (of box), met daarin een klein kind. Misschien een tafereel uit zijn eigen gezinsleven. In 1959, het jaar waarin deze lino is ontstaan, zat het gezin De Haas nog volop in de jonge kinderen. De prent is ingelijst achter glas, vandaar de wat mindere beeldkwaliteit. De maten zijn 24x25 cm (hxb). Opmerkelijk is dat de kunstenaar twee keer gesigneerd heeft, 1x met datering "jan 59". Misschien heeft de prent abusievelijk en dan ook nog een kwartslag gedraaid in een stapel te signeren afdrukken gelegen. 'n Theorie... Of vergiste de kunstenaar zich aanvankelijk in de juiste stand? Ook 'n theorie...

Aad de Haas: Prostituee

Een ets (of droge naald of een combinatie?) dit keer, van Aad de Haas, na zijn dood gedrukt door weduwe Nel. Links boven de signatuur in spiegelbeeld, een kenmerk van de spontane en directe werkwijze van de kunstenaar. Het jaar van ontstaan van deze prent is mij onbekend, de maten zijn 27x17,5 cm (hxb). 

Aad de Haas: Dubbelportret met vogel

'n Posthume druk door Nel de Haas van een forse lino, waarop centraal een vogel en boven en onder een man en vrouw staan afgebeeld. De vogel kan ik niet nader identificeren dan behorend tot de orde der hoenderachtigen, maar in de beide personen meen ik toch met enige zekerheid de kunstenaar en zijn vrouw te herkennen. De prent is 28,5 cm hoog en 20 cm breed; in de benedenmarge de vermelding "druk Nel de Haas" en ook een nummering "85/150". Datering ontbreekt.

Aad de Haas: Man en vrouw in tuin

Het grafisch werk van Aad de Haas bestaat voor een heel groot deel uit linosneden, maar ook de ets is daarin geen uitzondering. Hier een droge-naald waarop een paar op leeftijd figureert, staande in een (moes)tuin; rond hun voeten is althans een portie niet nader te duiden vegetatie zichtbaar. Niet zelden verschijnt de kunstenaar zelf in zijn prenten, of er ook hier van een zelfportret sprake is, durf ik niet te zeggen. Deze ets is 24,5x12,5 cm groot en is rechtsonder gesigneerd door De Haas zelve.

Aad de Haas: Atelier Derkzen van Angeren

Deze linosnede (24x19,5 cm, hxb) is ook verschenen in de postuum (in 1981) verschenen, 25 prenten bevattende, map met de titel Een loflied voor een liefde. Antoon Derkzen van Angeren (1878-1961) was schilder/graficus, en van 1917 tot 1943 docent aan de Academie voor beeldende kunsten in Rotterdam. Aad de Haas heeft daar les van hem gehad. De prent toont, naar ik vermoed, van links naar rechts Aad de Haas, zijn vrouw Nel Koekman, het model en Derkzen van Angeren. Over de laatste verscheen een monografie van de hand van Jan Wagner, getiteld Derkzen van Angeren, de bezielende kracht achter de Rotterdamse grafiek (Baarn 2002).

Aad de Haas: Drie figuren

Een postume druk (31x24 cm, hxb) door weduwe Nel de Haas-Koekman van een voor De Haas kenmerkende lino, waarop drie mannen te zien zijn, die op het eerste gezicht niet al te veel ontzag inboezemen. Je kunt er drie landlopers in zien maar net zo goed drie notabelen, die een karikatuur van zichzelf zijn. Zo keek De Haas waarschijnlijk ook tegen menig gezagsdrager aan. De prent doet denken aan de kleurenhoutsnede van Willem Rozendaal getiteld Drie commissarissen.

Aad de Haas: Man in plastic

Deze lino maakt deel uit van de postuum (nl. in 1976) verschenen uitgave Terugblik, met daarin 10 lino's uit de periode 1966-1968. De totale oplage bedroeg 56 exemplaren, gedrukt door weduwe Nel de Haas-Koekman. Het formaat van de prent is 40x24,5 cm (hxb). Al deze gegevens zijn ontleend aan Patricia van der Lugt e.a. (red.): Aad de Haas, de collectie, Stadsgalerij Heerlen, 1999.

Aad de Haas: Twee naakten

Op deze grote lino (44x33cm, hxb) zijn twee naakten te zien, het ene zittend/liggend, het andere staand. Zoals de meeste lino's van De Haas is ook deze anekdotisch van karakter: het is een momentopname in een verhaal, waarnaar de toeschouwer slechts kan raden. Soms geeft de titel richting aan de interpretatie, maar van deze prent is die mij niet bekend. De datering rechtsonder luidt "64".

Aad de Haas: Vrouw op brug

Deze lino van Aad de Haas toont een vrouw op een brug of gracht. Het geheel maakt een winterse indruk, al is de afgebeelde dame daar zo te zien niet op gekleed . De titel en het jaar van ontstaan zijn mij niet bekend, het betreft in ieder geval een postume druk door Nel de Haas. De maten zijn 24x17 cm (hxb).

Aad de Haas: Man en naakte vrouw

Weer een linosnede van Aad de Haas, de Rotterdamse Limburger; ook nu, zoals wel vaker, een oudere heer en een naakte vrouw. De man lijkt zich in een soort van poppenkast te bevinden. Ik zal mij niet wagen aan een diepere duiding van deze scène, maar het lijkt er in ieder geval op dat de vrouw, ondanks haar naaktheid, de bovenliggende partij is. Het is een postume druk door De Haas' weduwe, Nel de Haas-Koekman. De prent is niet gedateerd en de afmetingen zijn 31x24,5 cm (hxb).

Aad de Haas: Oude man en naakte vrouw

Een linosnede van Aad de Haas, een posthume afdruk door zijn weduwe Nel de Haas-Koekman. De ongetwijfeld onjuiste titel is van mij, uitsluitend bedoeld om een min of meer objectieve beschrijving te geven. De meeste van de zeer talrijke lino's in deze trant dateren uit de jaren '60, en dat zal voor deze ook wel gelden. De afmetingen zijn 25x26 cm (hxb).