Een klein prentje van Aad de Haas, zo te zien een droge-naald-ets. Een dame met boa laat een hondje uit dat zijn behoefte doet. Of zij ook een plastic zakje bij zich heeft om de boel op te ruimen, lijkt mij niet waarschijnlijk, want dat was rond het midden van de vorige eeuw niet gebruikelijk, als ik mij goed herinner... Het formaat van de ets is 12,5x7,5 cm (hxb); signatuur en datering ontbreken.
Voor het jaar 1954, inmiddels dus 70 jaar geleden, maakte Cor de Wolff, mede namens zijn echtgenote Mary, deze houtgravure, als nieuwjaarswens voor familie en vrienden. De volledige tekst luidt: "De wereld wenst vrede zonder gedraai". Bij die hartekreet kan grafiek.nl zich in het zicht van 2024 van harte aansluiten!
Deze grote prent, ik houd het op een linosnede, gunt ons een blik in de hippische wereld: een manege, waar het wemelt van paarden en ruiters in een boomrijke omgeving. De prent kent een formaat van 24x39 cm (hxb); in de bendenmarge van links naar rechts vinden we de titel, de opmerking "gedr. door de artist", de signatuur en de datering "'40". Oplagecijfers zijn mij niet bekend.
Deze ets/aquatint in bruintinten van Lies van Vlijmen dateert van 1988. We zien enkele figuren op het slappe koord of in een poging dit te bestijgen, boven een landschapje met dieren. Dit prentje is bescheiden van formaat, 14,2x9,6 cm (hxb) en is mogelijk gebruikt als nieuwjaarswens; in de benedenmarge rechts de signatuur en links de oplage-aanduiding "53/100.
Een imposante buffel (of daaraan verwante rundersoort) van de hand van Pieter Geraedts, die werd geboren in Velp, maar vanaf 1934 tot aan zijn overlijden in 1978 in Warmond woonde en werkte. Hij was behalve als graficus ook als kunstschilder, beeldhouwer en glazenier actief. De hier getoonde prent is een linoleumsnede in drie kleuren, met een formaat van 37x29,5 cm (hxb). Rechtsonder bevindt zich de signatuur in potlood. Datering ontbreekt.
Deze kleine houtgravure van 10x16 cm (hxb) toont een scheepje met zeven opvarenden, van wie er een doende is een vis binnen te halen (of uit te zetten?). De prent zou een illustratie kunnen zijn bij een verhaal, maar ik zou niet weten welk. De klederdracht van de bemanning doet nogal exotisch aan en ook het bootje is niet van hier, om het maar zo te zeggen. Rechts in de benedenmarge vinden we de signatuur en datering "'65", beide in potlood.
Gedurende deze dagen van tropische hitte is deze prent van Jan Sleper wel toepasselijk, voornamelijk vanwege de titel. Het Zonnelied (Cantico del Frate Sole) is geschreven door Franciscus van Assisi, vermoedelijk in 1225, waarmee het als het eerste gedicht in de Italiaanse taal beschouwd kan worden. Het is een ode aan de schepping in allerlei facetten. Voor de volledige tekst in de originele versie (Umbrisch Italiaans) en in een Nederlandse vertaling zie de betreffende Wikipedia-pagina. Op deze litho van 21x15,5 cm (hxb) zien wij Franciscus staand in een Italiaans landschap, met het gezicht naar de zon gewend, temidden van een uitbundige flora en fauna. In de benedenmarge vinden we links de titel, rechts de signatuur en de datering "'47", alles in potlood, linksonder in de druk de initialen van de kunstenaar: J.B.S.
Nog 'n schaafprent van Eyck uit de jaren '50, uit 1953 om precies te zijn, want de prent is rechtsonder in de druk gedateerd. Dit soort prenten van Eyck wordt nogal eens abusievelijk aangezien voor hout- of linosnede, maar het betreft wel degelijk de zogeheten schaaftechniek. Ik heb op het internet hieromtrent geen uitleg in het Nederlands kunnen vinden, wel in de Engelse taal. In GB heet de techniek scraperboard, in de VS, Canada en Australië noemt men het scratchboard. Geïnteresseerden verwijs ik naar de Engelse Wikipedia-pagina over dit onderwerp. De prent van Eyck meet 15x22 cm (hxb) en is rechtsonder dubbel gesigneerd, in de druk en in potlood.
Het nieuwe jaar is alweer drie dagen op streek, maar het is nog niet te laat om alle bezoekers van grafiek-nl een voorspoedig en gezond 2022 te wensen. Bij deze dus! We doen dat met een houtgravure die Nico Bulder in 1935 maakte bij een nieuwjaarswens in opdracht van de Nederlandse Vereniging tot Afschaffing van Alcoholhoudende Dranken. Deze vereniging was/is beter bekend als de Blauwe Knoop, en ook wel als de Blauwe NV of nog korter de NV (de letters in de houtgravure). Tot de Tweede Wereldoorlog was dit een bloeiende vereniging, met in de hoogtijdagen rond de 20.000 leden. Na allerlei fusies leidt de organisatie thans een kwijnend bestaan (of misschien zelfs dat niet meer) onder de naam Algemene Nederlandse Drankbestrijders Organisatie (ANDO). De prent van Bulder verbeeldt min of meer het adagium: waar een wil is, is een weg. Het formaat van de houtgravure is 16,3x12,6 cm (hxb).
Deze kopergravure van Engelien Reitsma dateert van 1949. Mijn eigen kennis van het dierenrijk reikt niet zo ver dat ik deze dieren als zeboes had kunnen identificeren. Gelukkig is er het boekwerk van Michiel Kersten, De Nederlandse kopergravure [1900-1975] (Den Haag 1989), dat mij hier wederom uit de brand hielp, overigens ook wat de datering betreft. Kersten geeft geen uitsluitsel over de oplage. Rechtsonder in de prent vinden we de initialen van de kunstenares, zij het, waarschijnlijk per ongeluk, in spiegelbeeld; rechtsonder in de marge de signatuur in potlood. Het formaat van de prent is 28,8x18,7 cm (hxb).
Deze litho van Marius Bauer toont een landschap bij zonsopkomst in impressionistische stijl; het is nevelig, dus er zijn maar weinig details te ontdekken, behalve een opvliegende kraanvogel(?) en enkele ree-achtigen. Op de achtergrond de contouren van wat rotsformaties, op de toppen waarvan we burchten of de ruïnes daarvan kunnen bevroeden. De prent meet 17,5x28,3 cm (hxb). Rechtsonder in de druk zijn de initialen van de kunstenaar te lezen, vlak daaronder in de marge zijn signatuur in potlood. Datering is mij niet bekend.
Nagekomen info (april 2023): Deze litho is afkomstig uit de bruine portfolio met gouden letters in een rood vlak, getiteld Carel ende Elegast 10 lithographiën door M. Bauer. Uitgegeven in 1892 door E.J. van Wisselingh & Co, Amsterdam/Londen in een oplage van 50 stuks. Deze litho is nummer 6 van in totaal 10 stuks. De werkelijke titel van deze litho is : . . . den dach, diemen scone verbaren sach. Het formaat van de bruine map was 61x55 cm.
Kees Andrea was een veelzijdig kunstenaar: hij manifesteerde zich als tekenaar, schilder, aquarellist, graficus, wandschilder, textielkunstenaar, en deze opsomming is niet eens uitputtend. Daarnaast was hij docent aan de Vrije Academie in Den Haag. Het grootste deel van zijn leven was hij gevestigd in Den Haag, maar hij woonde en werkte ook enige tijd in Hongarije (1938) en Spanje (jaren '50). Met zijn verblijf in dat laatste land zal de hier getoonde litho verband houden: de stier die het paard op de horens neemt zou dan een verwijzing zijn naar de Spaanse traditie van het stierengevecht, al doet het beeld, en dan met name het paard, ook denken aan Picasso's Guernica. De prent meet 23x27 cm (hxb); in de benedenmarge vinden we de titel, de vermelding "litho" en de signatuur, allemaal in potlood. Oplage-aanduiding en datering ontbreken.
In vroeger tijden kon men nog wel eens verrast worden met een paasgroet, althans in de periode voorafgaand aan het paasfeest. Een voorbeeld daarvan is deze houtsnede in 2 kleuren die door het bestuur van de Wereldbibliotheek-Vereniging en de directie van de Wereldbibliotheek in 1949 aan de leden en relaties werd gestuurd. Pasen viel in dat jaar op 17 en 18 april. De Wereldbibliotheek-Vereniging telde op zijn hoogtepunt ca. 30.000 leden. Zij kregen korting op uitgaven van de uitgeverij, maar ook met vaste regelmaat premie-uitgaven en wenskaarten. Deze wenskaart van Snapper meet 16x12 cm (hxb), de houtsnede zelf 14x9 cm (hxb). Volgens de tekst op de achterkant ishet prentje van de originele blokken gedrukt. De oplage is mij niet bekend, maar zal al gauw in de duizenden lopen.
Deze grote linosnede in twee kleuren was oorspronkelijk bedoeld voor een kalender, waarschijnlijk voor het jaar 1986. Bovenaan zien we een moment uit de legende van Sint Maarten, waarbij hij een deel van zijn mantel schenkt aan een kleumende bedelaar. De figuur van Sint Maarten, in de Middeleeuwen één van de populairste heiligen, gaat terug op de historische Martinus van Tours (316-197). Onderaan zien we een drietal kinderen met lampionnen, een min of meer vast onderdeel in de Sint-Maartens-traditie (11 november). Deze prent van 33x26,5 cm (hxb) is in de benedenmarge rechtsonder gedateerd "1985" en gesigneerd in potlood.
Dirk Nijland, in 1881 geboren in Dordrecht, was in zijn tijd een zeer gewaardeerd kunstenaar en hij was bevriend met beroemde kunstenaars, zoals de dichter Martinus Nijhoff en Charley Toorop, en ook met het echtpaar Kröller-Müller, dat werk van hem aankocht. De hier getoonde prent is een niet gedateerde hout- of linosnede van 15x25,5 cm (hxb). Het landschap van Zuid-Holland en Zeeland was één van zijn geliefde onderwerpen. Dit landschapje zal ook wel in deze regio geplaatst kunnen worden. Rechts in de benedenmarge bevindt zich de signatuur in potlood.
Jan Poortenaar was een veelzijdig kunstenaar: behalve graficus was hij grafisch ontwerper, tekenaar, schilder en auteur. Zelfs muzikaal was hij onderlegd, want op een reis door Nederlands-Indië begeleidde hij zijn echtgenote, Geertruida van Vladeracken (zangeres/componist), op de piano. Genoemde reis voltrok zich in de jaren 1922-1924. Het ligt voor de hand dat de hier getoonde ets in die periode zijn oorsprong vindt. Het prentje meet 8,5x13,7 cm (hxb) en is rechtsonder gesigneerd in potlood.
